Read More9
Read More9
Oxunma sayı: 132. 568
23 Yan 2026

Gecikmiş ödəmələrə görə vergilərin hesablanma qaydası

by | posted in: Xəbər | 0

2025-ci ilin mükafatı işçiyə 2026-cı ilin fevral ayında ödənilərsə, gəlir vergisi üzrə tutulmalar 2025-ci ilin, yoxsa 2026-cı ilin qanunvericiliyinə əsasən tutulmalıdır?

İqtisadiyyat Nazirliyi yanında Dövlət Vergi Xidmətindən bildirilib ki, 2025-ci ilə aid olan mükafat işçiyə 2026-cı ilin fevral ayında ödənildiyi halda, həmin mükafat üzrə gəlir vergisi tutulmaları 2026-cı ildə qüvvədə olan vergi qanunvericiliyinə əsasən aparılmalıdır. Belə ki, Vergi Məcəlləsinə əsasən, gəlir vergisi üzrə vergitutma obyekti gəlirin faktiki əldə edildiyi tarixdə formalaşır. Bu zaman gəlirin hansı dövrə aid olması deyil, işçiyə faktiki olaraq ödənildiyi (verildiyi) tarix əsas götürülür.

Bu baxımdan, mükafat 2025-ci ilə aid olsa da ödəniş 2026-cı ilin fevral ayında həyata keçirildiyindən, həmin gəlir 2026-cı ildə əldə edilmiş gəlir hesab olunur və gəlir vergisi üzrə tutulmalar 2026-cı ilin qanunvericiliyinə uyğun qaydada aparılır.

Mənbə: vergiler.az

2026-28-ci illərdə işəgötürən və işçinin vergi və sosial öhdəlikləri

22 Yan 2026

2026-28-ci illərdə işəgötürən və işçinin vergi və sosial öhdəlikləri

by | posted in: Xəbər | 0

2026-cı il yanvarın 1-dən qüvvəyə minən Vergi Məcəlləsində yeni dəyişikliklərlə qeyri-neft-qaz sektorunun özəl bölməsində fiziki şəxslərin gəlir vergisinə dair yeni güzəştlər tətbiq edilir. Eyni zamanda, işçilər və işəgötürənlərin sosial öhdəliklərində də dəyişikliklər olub. Əvvəlki məqalələrdə bunlar barədə ətraflı məlumat verilib. Aylıq məbləğindən asılı olaraq, 2.500 manatadək gəlirlər 2026-cı ildən 3 faiz, 2027-ci ildən 5 faiz, sonrakı illərdən isə 7 faiz, 2.500-8.000 manat aralığında gəlirlər 10 faiz və 8.000 manatdan yuxarı gəlirlər 14 faiz dərəcə ilə vergiyə cəlb olunacaq. Bu zaman işçinin aylıq gəliri 2.500 manatadək olduqda həmin məbləğin 200 manatlıq hissəsindən gəlir vergisinin tutulmaması ilə bağlı güzəşt qüvvədə qalacaq.

Azərbaycanda mövcud qanunvericiliyə əsasən, hazırda əməkhaqqıdan aşağıdakı icbari ödənişlərin tutulması aparılır:

  • Fiziki şəxslərin gəlir vergisi üzrə tutulma;
  • Məcburi dövlət sosial sığorta haqqı üzrə tutulma;
  • İşsizlikdən sığorta haqqı üzrə tutulma;
  • İcbari tibbi sığorta haqqı üzrə tutulma.

Əmək qanunvericiliyi üzrə ekspert Nüsrət Xəlilov yeni dəyişikliklərdən sonra qarşıdakı illərdə əməkhaqlarından tutulmaları və hesablanma qaydalarını nümunələr əsasında izah edib:

2026-cı il üçün praktiki nümunələr

Misal 1: 2026
Hesablanan aylıq əməkhaqqı 1500 manat
Vergiyə cəlb edilən məbləğ 1500 – 200 = 1300 manat
Fiziki şəxslərin gəlir vergisi 1300 x 3% = 39 manat
Sosial sığorta haqqı İşçi 200 x 3% + (1500 – 200) x 10% = 136 manat
İşəgötürən 200 x 22% + (1500 – 200) x 15% = 239 manat
İşsizlikdən sığorta haqqı İşçi 1500 x 0.5% = 7.5 manat
İşəgötürən 1500 x 0.5% = 7.5 manat
İcbari tibbi sığorta haqqı İşçi 1500 x 2% = 30 manat
İşəgötürən 1500 x 2% = 30 manat
Nett əməkhaqqı 1500 – (39 + 136 + 7.5 + 30) = 1287.5 manat
Misal 2: 2026
Hesablanan aylıq əməkhaqqı 9000 manat
Vergiyə cəlb edilən məbləğ 9000 manat
Fiziki şəxslərin gəlir vergisi 2500 x 3% + (8000 – 2500) x 10% + (9000 – 8000) x 14% = 765 manat
Sosial sığorta haqqı İşçi 200 x 3% + (9000 – 200) x 10% = 886 manat
İşəgötürən 200 x 22% + (8000 – 200) x 15% + (9000 – 8000) x 11% = 1324 manat
İşsizlikdən sığorta haqqı İşçi 9000 x 0.5% = 45 manat
İşəgötürən 9000 x 0.5% = 45 manat
İcbari tibbi sığorta haqqı İşçi 2500 x 2% + (9000 – 2500) x 0.5% = 82.5 manat
İşəgötürən 2500 x 2% + (9000 – 2500) x 0.5% = 82.5 manat
Nett əməkhaqqı 9000 – (765 + 886 + 45 + 82.5) = 7221.5 manat

2027-ci il üçün praktiki nümunələr

Misal 1: 2027
Hesablanan aylıq əməkhaqqı 1500 manat
Vergiyə cəlb edilən məbləğ 1500 – 200 = 1300 manat
Fiziki şəxslərin gəlir vergisi 1300 x 5% = 65 manat
Sosial sığorta haqqı İşçi 200 x 3% + (1500 – 200) x 10% = 136 manat
İşəgötürən 200 x 22% + (1500 – 200) x 15% = 239 manat
İşsizlikdən sığorta haqqı İşçi 1500 x 0.5% = 7.5 manat
İşəgötürən 1500 x 0.5% = 7.5 manat
İcbari tibbi sığorta haqqı İşçi 1500 x 2% = 30 manat
İşəgötürən 1500 x 2% = 30 manat
Nett əmək haqqı 1500 – (65 + 136 + 7.5 + 30) = 1261.5 manat
Misal 2: 2027
Hesablanan aylıq əməkhaqqı 9000 manat
Vergiyə cəlb edilən məbləğ 9000 manat
Fiziki şəxslərin gəlir vergisi 2500 x 5% + (8000 – 2500) x 10% + (9000 – 8000) x 14% = 815 manat
Sosial sığorta haqqı İşçi 200 x 3% + (9000 – 200) x 10% = 886 manat
İşəgötürən 200 x 22% + (8000 – 200) x 15% + (9000 – 8000) x 11% = 1324 manat
İşsizlikdən sığorta haqqı İşçi 9000 x 0.5% = 45 manat
İşəgötürən 9000 x 0.5% = 45 manat
İcbari tibbi sığorta haqqı İşçi 2500 x 2% + (9000 – 2500) x 0.5% = 82.5 manat
İşəgötürən 2500 x 2% + (9000 – 2500) x 0.5% = 82.5 manat
Nett əməkhaqqı 9000 – (815 + 886 + 45 + 82.5) = 7171.5 manat

2028-ci il üçün praktiki nümunələr

Misal 1: 2028
Hesablanan aylıq əməkhaqqı 1500 manat
Vergiyə cəlb edilən məbləğ 1500 – 200 = 1300 manat
Fiziki şəxslərin gəlir vergisi 1300 x 7% = 91 manat
Sosial sığorta haqqı İşçi 200 x 3% + (1500 – 200) x 10% = 136 manat
İşəgötürən 200 x 22% + (1500 – 200) x 15% = 239 manat
İşsizlikdən sığorta haqqı İşçi 1500 x 0.5% = 7.5 manat
İşəgötürən 1500 x 0.5% = 7.5 manat
İcbari tibbi sığorta haqqı İşçi 1500 x 2% = 30 manat
İşəgötürən 1500 x 2% = 30 manat
Nett əməkhaqqı 1500 – (91 + 136 + 7.5 + 30) = 1235.5 manat
Misal 2: 2028
Hesablanan aylıq əməkhaqqı 9000 manat
Vergiyə cəlb edilən məbləğ 9000 manat
Fiziki şəxslərin gəlir vergisi 2500 x 7% + (8000 – 2500) x 10% + (9000 – 8000) x 14% = 865 manat
Sosial sığorta haqqı İşçi 200 x 3% + (9000 – 200) x 10% = 886 manat
İşəgötürən 200 x 22% + (8000 – 200) x 15% + (9000 – 8000) x 11% = 1324 manat
İşsizlikdən sığorta haqqı İşçi 9000 x 0.5% = 45 manat
İşəgötürən 9000 x 0.5% = 45 manat
İcbari tibbi sığorta haqqı İşçi 2500 x 2% + (9000 – 2500) x 0.5% = 82.5 manat
İşəgötürən 2500 x 2% + (9000 – 2500) x 0.5% = 82.5 manat
Nett əməkhaqqı 9000 – (865 + 886 + 45 + 82.5) = 7121.5 manat

Dövlət və özəl sektorda illər üzrə müqayisəli praktiki nümunələr

2026 (dövlət sektoru) 2026 (özəl sektor)
Hesablanan aylıq əməkhaqqı 1500 manat 1500 manat
Vergiyə cəlb edilən məbləğ 1500 – 200 = 1300 1500 – 200 = 1300
Fiziki şəxslərin gəlir vergisi 1300 x 14% = 182 1300 x 3% = 39
Sosial sığorta haqqı İşçi 1500 x 3% = 75 200 x 3% + (1500 – 200) x 10% = 136
İşəgötürən 1500 x 22% = 330 200 x 22% + (1500 -200) x 15% = 239
İşsizlikdən sığorta haqqı İşçi 1500 x 0.5% = 7.5 1500 x 0.5% = 7.5
İşəgötürən 1500 x 0.5% = 7.5 1500 x 0.5% = 7.5
İcbari tibbi sığorta haqqı İşçi 1500 x 2% = 30 1500 x 2% = 30
İşəgötürən 1500 x 2% = 30 1500 x 2% = 30
Nett əməkhaqqı 1500 – (182 + 75 + 7.5 + 30) = 1205.5 manat 1500 – (39 + 136 + 7.5 + 30) = 1287.5 manat
2026 (dövlət sektoru) 2026 (özəl sektor)
Hesablanan aylıq əməkhaqqı 9000 manat 9000 manat
Vergiyə cəlb edilən məbləğ 9000 manat 9000 manat
Fiziki şəxslərin gəlir vergisi 2500 x 14% + (9000 -2500) x 25% = 1975 2500 x 3% + (8000 -2500) x 10% + (9000 -8000) x 14% = 765
Sosial sığorta haqqı İşçi 9000 x 3% = 270 200 x 3% + (9000 – 200) x 10% = 886
İşəgötürən 9000 x 22% = 1980 200 x 22% + (8000 -200) x 15% + (9000 -8000) x 11% = 1324
İşsizlikdən sığorta haqqı İşçi 9000 x 0.5% = 45 9000 x 0.5% = 45
İşəgötürən 9000 x 0.5% = 45 9000 x 0.5% = 45
İcbari tibbi sığorta haqqı İşçi 8000 x 2% + (9000 -8000) x 0.5% = 165 2500 x 2% + (9000 -2500) x 0.5% = 82.5
İşəgötürən 8000 x 2% + (9000 -8000) x 0.5% = 165 2500 x 2% + (9000 -2500) x 0.5% = 82.5
Nett əməkhaqqı 9000 – (1975 + 270 + 45 + 165) = 6545 9000 – (765 + 886 + 45 + 82.5) = 7221.5
2027 (dövlət sektoru) 2027 (özəl sektor)
Hesablanan aylıq əməkhaqqı 1500 manat 1500 manat
Vergiyə cəlb edilən məbləğ 1500 – 200 = 1300 1500 – 200 = 1300
Fiziki şəxslərin gəlir vergisi 1300 x 14% = 182 1300 x 5% = 65
Sosial sığorta haqqı İşçi 1500 x 3% = 75 200 x 3% + (1500 – 200) x 10% = 136
İşəgötürən 1500 x 22% = 330 200 x 22% + (1500 -200) x 15% = 239
İşsizlikdən sığorta haqqı İşçi 1500 x 0.5% = 7.5 1500 x 0.5% = 7.5
İşəgötürən 1500 x 0.5% = 7.5 1500 x 0.5% = 7.5
İcbari tibbi sığorta haqqı İşçi 1500 x 2% = 30 1500 x 2% = 30
İşəgötürən 1500 x 2% = 30 1500 x 2% = 30
Nett əməkhaqqı 1500 – (182 + 75 + 7.5 + 30) = 1205.5 1500 – (65 + 136 + 7.5 + 30) = 1261.5
2027 (dövlət sektoru) 2027 (özəl sektor)
Hesablanan aylıq əməkhaqqı 9000 manat 9000 manat
Vergiyə cəlb edilən məbləğ 9000 manat 9000 manat
Fiziki şəxslərin gəlir vergisi 2500 x 14% + (9000 -2500) x 25% = 1975 2500 x 7% + (8000 -2500) x 10% + (9000 -8000) x 14% = 815
Sosial sığorta haqqı İşçi 9000 x 3% = 270 200 x 3% + (9000 – 200) x 10% = 886
İşəgötürən 9000 x 22% = 1980 200 x 22% + (8000 -200) x 15% + (9000 -8000) x 11% = 1324
İşsizlikdən sığorta haqqı İşçi 9000 x 0.5% = 45 9000 x 0.5% = 45
İşəgötürən 9000 x 0.5% = 45 9000 x 0.5% = 45
İcbari tibbi sığorta haqqı İşçi 8000 x 2% + (9000 -8000) x 0.5% = 165 2500 x 2% + (9000 -2500) x 0.5% = 82.5
İşəgötürən 8000 x 2% + (9000 -8000) x 0.5% = 165 2500 x 2% + (9000 -2500) x 0.5% =82.5
Nett əməkhaqqı 9000 – (1975 + 270 + 45 + 165) = 6545 9000 – (865 + 886 + 45 + 82.5) =7171.5
2028 (dövlət sektoru) 2028 (özəl sektor)
Hesablanan aylıq əməkhaqqı 1500 manat 1500 manat
Vergiyə cəlb edilən məbləğ 1500 – 200 = 1300 1500 – 200 = 1300
Fiziki şəxslərin gəlir vergisi 1300 x 14% = 182 1300 x 7% = 91
Sosial sığorta haqqı İşçi 1500 x 3% = 75 200 x 3% + (1500 – 200) x 10% = 136
İşəgötürən 1500 x 22% = 330 200 x 22% + (1500 – 200) x 15% = 239
İşsizlikdən sığorta haqqı İşçi 1500 x 0.5% = 7.5 1500 x 0.5% = 7.5
İşəgötürən 1500 x 0.5% = 7.5 1500 x 0.5% = 7.5
İcbari tibbi sığorta haqqı İşçi 1500 x 2% = 30 1500 x 2% = 30
İşəgötürən 1500 x 2% = 30 1500 x 2% = 30
Nett əməkhaqqı 1500 – (182 + 75 + 7.5 + 30) =1205.5 1500 – (91 + 136 + 7.5 + 30) = 1235.5
2028 (dövlət sektoru) 2028 (özəl sektor)
Hesablanan aylıq əməkhaqqı 9000 manat 9000 manat
Vergiyə cəlb edilən məbləğ 9000 manat 9000 manat
Fiziki şəxslərin gəlir vergisi 2500 x 14% + (9000 -2500) x 25% = 1975 2500 x 7% + (8000 -2500) x 10% + (9000 -8000) x 14% = 865
Sosial sığorta haqqı İşçi 9000 x 3% = 270 200 x 3% + (9000 – 200) x 10% = 886
İşəgötürən 9000 x 22% = 1980 200 x 22% + (8000 -200) x 15% + (9000 -8000) x 11% = 1324
İşsizlikdən sığorta haqqı İşçi 9000 x 0.5% = 45 9000 x 0.5% = 45
İşəgötürən 9000 x 0.5% = 45 9000 x 0.5% = 45
İcbari tibbi sığorta haqqı İşçi 8000 x 2% + (9000 -8000) x 0.5% = 165 2500 x 2% + (9000 -2500) x 0.5% = 82.5
İşəgötürən 8000 x 2% + (9000 -8000) x 0.5% = 165 2500 x 2% + (9000 -2500) x 0.5% = 82.5
Nett əməkhaqqı 9000 – (1975 + 270 + 45 + 165) = 6545 9000 – (865 + 886 + 45 + 82.5) =7121.5
22 Yan 2026

Vergi orqanlarında vətəndaş müraciətlərinə həssas yanaşılır

by | posted in: Xəbər | 0

2025-ci il ərzində vergi orqanlarına 435 838 müraciət daxil olub ki, bu da ötən ilin müvafiq dövrü ilə müqayisədə 7,8 faiz azdır. Müraciətlərin 94,7 faizi ərizə, 5,2 faizi şikayət, 0,1 faizi isə təkliflərdən ibarət olub. Daxil olmuş müraciətlərdən 97,9 faizinin baxılması hesabat dövründə başa çatdırılıb, 2,1 faizi hazırda icradadır. Baxılması başa çatdırılmış müraciətlərdən 55,3 faizi həll olunub, 42,5 faizi barədə müvafiq izahat verilib digərləri ilə bağlı qanunvericiliyə uyğun tədbirlər görülüb.

Daxil olmuş faktiki şikayətlərdən 7.647-si həll edilib. Bunlar, əsasən, kameral vergi yoxlamaları, vergi ödəyicilərinin qeydiyyatı, sosial sığorta ödənişləri, maliyyə sanksiyalarının silinməsi, şəxsi hesab vərəqələri, vergi borcu, vergi orqanı əməkdaşlarının hərəkəti (və ya hərəkətsizliyi), operativ vergi nəzarəti tədbirləri, riskli vergi ödəyicisi hesab edilməməsi və digər məsələlərlə bağlı olub.

2025-ci il ərzində Dövlət Vergi Xidmətinin Aparatında müvafiq vəzifəli şəxslər tərəfindən ümumilikdə 707, o cümlədən şəhid ailəsi və müharibə iştirakçısı olan 47 vətəndaşın qəbulu təşkil edilib. Qəbul zamanı hər bir müraciətə fərdi yanaşılıb, vətəndaşların qanuni tələblərinin müsbət həlli üçün zəruri tədbirlər görülüb.

Mənbə: vergiler.az

Mənfəət vergisindən azad olunan əməliyyatlarda məqamlar

22 Yan 2026

Mənfəət vergisindən azad olunan əməliyyatlarda məqamlar

by | posted in: Xəbər | 0

Mövzunu vergi eksperti Azər Qənbərov şərh edir. 

Məlum olduğu kimi, kommersiya fəaliyyəti ilə məşğul olan müəssisələr eyni zamanda sponsorluq müqaviləsi və yaxud ianə (yardım) məbləğinin verilməsi ilə bağlı kənar təşkilatlarla və müəssisələrlə müqavilələr bağlaya və ödənişlər edə bilər. Bu halda, sponsorluq müqavilələrində reklam xidmətlərinin göstərilməsi halları istisna olmaqla, ödəniş məbləğləri üzrə çəkilən xərclər gəlirdən çıxılmayan xərclərə aid edilərək mühasibat yazılışlarında qeyd olunur. Lakin bəzən elə hallar olur ki, müəssisə dövlət xəstəxanalarına, elm və mədəniyyət sahələrinə, idman federasiyalarına bu tipli ianə (yardım) ödənişləri edir. Bu zaman ödənişlər nağdsız qaydada həyata keçirildiyi təqdirdə, müəyyən limit çərçivəsində xərclər nəzərə alına və mənfəətdən azaldıla bilər.

Azərbaycan Respublikası Vergi Məcəlləsinin 106.1.9-cu maddəsinə əsasən, dövlətin adından yaradılan publik hüquqi şəxslər istisna edilməklə, vergi ödəyicisinin hesabat ilinin mənfəətinin 15 faizindən çox olmayan hissəsinin müvafiq icra hakimiyyəti orqanının müəyyənləşdirdiyi orqan (qurum) tərəfindən müəyyən edilən meyarlara cavab verən elm, təhsil, səhiyyə, idman və mədəniyyət sahəsində fəaliyyət göstərən müəssisə, idarə və təşkilatlara siyahısı müvafiq icra hakimiyyəti orqanının müəyyən etdiyi orqan (qurum) tərəfindən təsdiq olunmuş ictimai və sosial məqsədlər üçün yaradılmış fondlara (Heydər Əliyev Fondu, Qarabağ Dirçəliş Fondu və “Yaşat” Fondu) nağdsız qaydada köçürülən hissəsi 2024-cü il yanvarın 1-dən 5 il müddətinə mənfəət vergisindən azad edilib. Bu səbəbdən, belə ödənişlər zamanı müəssisələr vergiyə cəlb olunan mənfəəti həmin məbləğin 15%-i qədər azalda bilərlər. Lakin bu zaman vergi ödəyicisi müvafiq tələblərə riayət etmədikdə vergi orqanı tərəfindən yoxlamalar zamanı əlavə vergi riskləri və maliyyə sanksiyaları ilə üzləşə bilər.

Nazirlər Kabinetinin 20 mart 2020-ci il tarixli 88 nömrəli Qərarına əsasən, “Azərbaycan Respublikası Vergi Məcəlləsinin 106.1.18-ci maddəsinə uyğun olaraq, vergidən azadolunma məqsədləri üçün elm, təhsil, səhiyyə, idman və mədəniyyət sahələrində fəaliyyət göstərən müəssisə, idarə və təşkilatların Meyarları” təsdiq edilib. Meyarlara əsasən, hər bir sahə üzrə (idman, mədəniyyət, səhiyyə, elm, təhsil səhələri) ayrı-ayrılıqda tələblər nəzərdə tutulsa da, ümumi tələblər də qeyd olunub. Bu tələblərə riayət edilmədikdə isə qeyd edilən əməliyyat üzrə mənfəət vergisindən güzəşt və azadolmaya əsas olmayacaq.

Mədəniyyət sahəsində fəaliyyət göstərən müəssisə, idarə və təşkilatlar aşağıdakı meyarlardan hər hansı birinə cavab verməlidir:

– Azərbaycan mədəniyyətinin, milli mədəni irsin təbliği, təşviqi və inkişafı məqsədilə incəsənət və bədii tədbirlərin, yaradıcılıq müsabiqələrinin, sərgilərin, yaradıcılıq gecələrinin, mədəniyyət və incəsənət təqdimatlarının, festivalların, konfrans və simpoziumların təşkilini, nəşr məhsullarının hazırlanmasını və yayımını həyata keçirən, habelə film istehsal edən hüquqi şəxslər (kommersiya hüquqi şəxsləri istisna edilməklə) olması;

– Teatr, kitabxana və ya muzey kimi fəaliyyət göstərməsi.

Elm sahəsində fəaliyyət göstərən müəssisə və təşkilatların meyarları aşağıdakılardır:

– Təsis sənədlərində “Elm haqqında” Azərbaycan Respublikası Qanununun 1.0.9-cu maddəsi ilə müəyyən edilmiş elmi fəaliyyət sahəsində fəaliyyət göstərməsinin nəzərdə tutulması;

– “Elm haqqında” Azərbaycan Respublikası Qanununun 24-cü maddəsinə uyğun olaraq, akkreditasiyadan keçməsi;

– “Elm haqqında” Azərbaycan Respublikası Qanununun 3.3-cü maddəsində göstərilən elm sahəsində dövlət siyasətinin əsas prioritetləri üzrə tədqiqat aparması;

– Ən azı 5 (beş) nəfər elmi işçisinin olması.

Təhsil sahəsində fəaliyyət göstərən müəssisə, idarə və təşkilatlar aşağıdakı meyarlardan hər hansı birinə cavab verməlidir:

– Dövlət orqanlarının, dövlətin adından yaradılmış publik hüquqi şəxslərin, dövlət mülkiyyətində olan və ya paylarının (səhmlərinin) 51 və daha artıq faizi birbaşa və ya dolayısilə dövlətə məxsus hüquqi şəxslərin tabeliyində olması;

– “Təhsil haqqında” Azərbaycan Respublikasının Qanunu ilə müəyyən edilmiş qaydada lisenziya alması.

Səhiyyə sahəsində fəaliyyət göstərən müəssisə, idarə və təşkilatların meyarları aşağıdakılardır:

– Dövlət səhiyyə sisteminə daxil olan tibb müəssisəsi olması;

– Köçürülən vəsaitin nizamnaməsində nəzərdə tutulmuş fəaliyyət istiqamətləri üzrə əhalinin sağlamlığının qorunması ilə bağlı xərclərin maliyyələşdirilməsi məqsədləri üçün istifadə edilməsi.

İdman sahəsində fəaliyyət göstərən müəssisə, idarə və təşkilatların meyarları aşağıdakılardır:

– “Bədən tərbiyəsi və idman haqqında” Azərbaycan Respublikasının Qanunu ilə müəyyən edilmiş ictimai birlik formasında yaradılan respublika idman federasiyaları (assosiasiyaları) və ya idman klubları olması;

– Köçürülən vəsaitin idman federasiyaları (assosiasiyaları) və ya idman klublarının təsis sənədlərində nəzərdə tutulan məqsədlər üçün sərf edilməsi.

Ödənişi qəbul edən müəssisə, idarə və təşkilat aid olduğu fəaliyyət sahəsi üzrə meyarlarda müəyyən edilmiş aşağıdakı tələblərə cavab verməlidir:

– Meyarlarda nəzərdə tutulan şəxslərə ödəniş edilərkən, ödənişin təyinatı ödəniş sənədində düzgün, tam və aydın şəkildə qeyd olunmalıdır və ödəniş nağdsız qaydada vəsaiti köçürən şəxsin bank hesabından vəsaiti alan şəxsin bank hesabına köçürmə yolu ilə həyata keçirilməlidir. Təyinatı qeyd olunmayan (düzgün və ya tam qeyd olunmayan) ödənişlər, habelə nağd qaydada ödənilən məbləğlər Azərbaycan Respublikasının Vergi Məcəlləsinin 106.1.18-ci maddəsində nəzərdə tutulmuş vergidən azadolmaya əsas vermir.

– Ödənişi alan müəssisə, idarə və təşkilat hesabat ili bitdikdən sonra 1 (bir) ay müddətində alınmış vəsaitin təyinatı üzrə xərcləndiyini təsdiq edən sənədləri (alğı-satqı müqavilələri, təhvil-təslim aktları, ödəniş tapşırıqları, bank çıxarışları və s.) vəsaiti köçürən şəxsə təqdim edir.

Göründüyü kimi, ödənişlər edilərkən təyinatı düzgün qeyd olunmasa, müəssisə vergidən azadolma əldə edə bilmir. Məsələn, kommersiya müəssisəsi futbol federasiyasına qeyd olunan əsaslarla müqavilə üzrə ianə (yardım) ödənişi edirsə, təyinatda “Futbolun inkişafı üçün” və ya “Təsis sənədlərində nəzərdə tutulan məqsədlər üçün” sözlərini qeyd etməli və həmin ödənişlərin təyinatı üzrə xərclənməsini təsdiq edən sənədləri (müqavilələr, təhvil-qəbul aktları, invoyslar, YGB-lər, e-qaimələr, ödəniş sənədləri) federasiyadan tələb etməlidir.

Misal 1

“AA” MMC rezident hüquqi şəxsin hesabat ili üzrə gəlirləri 3.000.000 manat, gəlirdən çıxılan xərcləri isə 1.200.000 manat olub. Hesabat ili ərzində müvafiq qaydada qeydiyyatdan keçmiş Elmi-Tədqiqat Layihə İnstitutuna 100.000 manat yardım olaraq nağdsız qaydada vəsait ödəyib və ödənişin təyinatı üzrə xərclənməsini təsdiq edən sənədlərin surətlərini alıb. İnstitutun 50-yə yaxın işçisi olsa da, elmi işçilərin sayı 4 nəfər olub. Bu zaman vergiyə cəlb olunan mənfəətin 1.800.000 x 15% = 270.000 manatlıq hissəsi, o cümlədən misalda qeyd edilən halda ödənilən 100.000 manat vəsait azadolmaya aid edilsə də, “AA” MMC həmin məbləği güzəşt olaraq istifadə edə bilməyəcək.

Misal 2

“YY” MMC rezident müəssisəsi mənfəət vergisinin ödəyicisidir. Gəlirləri 5.000.000 manat, gəlirdən çıxılan xərcləri 2.000.000 manat olub. Hesabat ili ərzində müvafiq qaydada qeydiyyatdan keçmiş özəl klinikaların birinə 400.000 manat yardım olaraq nağdsız qaydada vəsait ödəyib və ödənişin təyinatı üzrə xərclənməsini təsdiq edən sənədlərin surətlərini alıb. Bu halda, bütün sənədlərin qaydasında olmasına baxmayaraq, vergiyə cəlb edilən mənfəətin 15%-i qədər, yəni 3.000.000 x 15% = 450.000 manat, o cümlədən misalda qeyd edilən halda, ödənilən 400.000 manat vəsait vergiyə cəlb edilən mənfəətdən azaldıla bilərdi. Lakin klinika dövlət səhiyyə sisteminə daxil olan tibb müəssisəsi olmadığı üçün həmin güzəştdən istifadə edə bilməyəcək.

Misal 3

“XX” MMC rezident müəssisəsi mənfəət vergisinin ödəyicisidir. Gəlirləri 6.000.000 manat, gəlirdən çıxılan xərcləri 4.500.000 manat olub. Hesabat ili ərzində müvafiq qaydada qeydiyyatdan keçmiş ictimai birlik formasında yaradılmış futbol federasiyasına 250.000 manat yardım olaraq nağdsız qaydada vəsait ödəyib. Lakin ödənişin təyinatı üzrə xərclənməsini təsdiq edən sənədlərin surətini almayıb. Bu halda da bütün sənədlər qaydasında olmasına baxmayaraq, vergiyə cəlb edilən mənfəətin 15%-i qədər, yəni 1.500.000 x 15% = 225.000 manat vəsait vergiyə cəlb edilən mənfəətdən azaldıla bilərdi. Lakin “XX” MMC həmin sənədləri alıb özündə keçiriləcək növbəti səyyar vergi yoxlamasına qədər saxlamadığı təqdirdə, həmin güzəştlərdən istifadə edə bilməyəcək.

Yuxarıda qeyd edilən hallarda, güzəşt və azadolmalar vergi ödəyiciləri tərəfindən müvafiq prosedurlara uyğun olaraq, düzgün şəkildə tətbiq edilməlidir. Əks halda, vergi ödəyicisi yoxlamalar zamanı vergi riskləri ilə üzləşə və əlavə maliyyə itkilərinə məruz qala bilər.

Mənbə: vergiler.az

Kənd təsərrüfatı məhsullarının istehsalı ilə bağlı hansı vergi güzəştləri mövcuddur?

1 … 48 49 50 51 52 53 54 … 2. 680
error: Content is protected !!