Blog Full

Bank filialının ləğvi ilə əlaqədar müəssisəmizin həmin filialda olan bank hesabları digər filiala köçürülüb. Bu zaman hesabın bağlanılması və digər filialda yeni hesabın açılması üçün banka təkrar müraciət olunmalıdırmı?

İqtisadiyyat Nazirliyi yanında Dövlət Vergi Xidmətindən bildirilib ki, Vergi Məcəlləsinin 1 yanvar 2023-cü ildən qüvvəyə minmiş müddəalarına əsasən, vergi ödəyicilərinə məxsus hesabların bank əməliyyatı aparan şəxslərin özü, filial və ya struktur bölmələri arasında köçürülməsi zamanı bank əməliyyatı aparan şəxslər köçürülən hesablar barədə müvafiq icra hakimiyyəti orqanının müəyyən etdiyi orqan (qurum) tərəfindən müəyyən edilmiş formada məlumatı hesabın köçürüldüyü tarixdən 1 iş günü müddətində elektron qaydada Dövlət Vergi Xidmətinə göndərir.

Qeyd olunanlara əsasən, müəssisə tərəfindən ləğv olunan filialdakı hesabının bağlanması və hesabın köçürüləcəyi digər filialda hesabın açılması üçün banka təkrar müraciət edilmir, bank əməliyyatı aparan şəxsin özü tərəfindən hesabın köçürülməsi əməliyyatı həyata keçirilir və bu barədə məlumat hesabın köçürüldüyü tarixdən 1 iş günü müddətində elektron qaydada vergi orqanına göndərilir.

Əsas: Vergi Məcəlləsinin 35.5-ci maddəsi.

Mənbə: vergiler.az

Məlum olduğu kimi dünyanın əksər ölkələrində, o cümlədən ölkəmizdə də geniş yayılmış və Beynəlxalq Əmək Təşkilatının konvensiyalarına əsasən tətbiqinə rəvac verilən 5 günlük standart iş rejimindən fərqli olaraq 6 günlük iş rejimi də tətbiq edilə bilir. Əslində 6 günlük rejim üzrə faydalı iş əmsalının 4 günlük rejimə münasibətdə getdikcə azalması bu yanaşmanın tezliklə sıradan çıxacağını deməyə əsas verir. Ölkə qanunvericiliyinə münasibətdə 6 günlük rejimin tətbiq edildiyi bəzi müəssisələrin olmasını nəzərə alaraq, bu rejim üzrə başlıca diqqət yetirilməli məqamları aşağıdakı kimi formalaşdırmaq mümkündür:

• Gündəlik iş vaxtının rejimi 8 saatdan, 6 günə paylanacaq bir qrafik baxımından isə cəm halında 40 saatdan çox olmayaraq gündəlik saatın tətbiq edilməsı zərurəti mövcuddur.

Bu halda 5 gün 7 saatlıq, 6-cı gün 5 saatlıq qısaldılmış rejimin tətbiqi mümkündür.

• Həftələr arası istirahət günləri 1 gündən az ola bilməz.
• Gündəlik və ya həftəlik qrafikdən kənara çıxma halında, vaxtamuzd sistem üçün hər əlavə saat iki qat həcmdə ödənilməlidir.
• Günlər arası istirahət saatının müddəti 12 saatdan az ola bilməz. Misal üçün şəxsin iş saatı 20:00-da bitirsə, onun növbəti gün işə başlama saatı 08:00-dan tez ola bilməz.
• Gündəlik iş saatı müəyyən edilmədiyi halda belə iş vaxtı 8 saatdan çox ola bilməz.
• Ölkə üzrə müəyyən edilmiş istehsalat təqvimi 5 günlük rejimə münasibətdə təsdiq edildiyi üçün həmin təqvim üzrə iş günlərinə və ya saatlarına münasibətdə istisnalar tətbiq edilməsi mümkündür.

Göründüyü kimi 6 günlük rejimdə işəgötürənlərin xüsusi diqqət yetirməli olduqları məsələlər iş vaxtının uçotunun düzgün tənzimlənməsidir. Əks halda işçi tərəfindən əmək müqaviləsinə xitam zamanı rahatlıqla hər əlavə saat üçün iddia verilməklə ödəniş tələb edilə bilər.

2018-ci ildən başlayaraq hər il olduğu kimi bu il də bu ənənəyə sadiq qalaraq yeni il öncəsi növbəti il üçün işçinin əməkhaqqısından hansı tutulmaların olması barədə məlumatları təqdim edirik.

“Vergi Məcəlləsi”, “Sosial sığorta haqqında”, “Tibbi sığorta haqqında” və “İşsizlikdən sığorta haqqında” Qanun layihələrində əməkhaqqına tətbiq ediləcək yeniliklərin olmamasını nəzərə alaraq 2024-cü ildən əməkhaqqıdan tutulmaların aşağıdakı kimi olacağını demək mümkündür:

• gəlir vergisi;
• məcburi dövlət sosial sığorta haqqı;
• işsizlikdən sığorta haqqı;
• icbari tibbi sığorta haqqı.

Hesablamalar 2022-ci ildən olduğu kimi aşağıdakı qaydada hesablanacaq:

• Dövlət sektoru və neft-qaz sahəsində əmək müqaviləsi əsasında çalışan şəxslərin əməkhaqlarının 8000 manatdan yuxarı hissənin 0.5%-i, 8000 manatadək isə 2%-i məbləğində;
• özəl sektorda çalışanlar, mülki-hüquqi müqavilə əsasında çalışanların əməkhaqlarından 8000 manatadək hissənin 2%-i, (2021-ci ildə 1% olmuşdu), 8000 manatdan yuxarı hissənin 0.5%-i məbləğində.

Beləliklə hesablanma formasını təqdim edirik.

1) Neft-qaz sahəsində fəaliyyəti olmayan və qeyri-dövlət sektoruna aid edilən vergi ödəyicilərində işləyən fiziki şəxslər

Hesablamaları təqdim edirik.

1.1) Neft-qaz sahəsində fəaliyyəti olmayan və qeyri-dövlət sektoruna aid edilən vergi ödəyicilərində işləyən fiziki şəxslər

Əməkhaqqısı 400 AZN olanlar üçün nümunə

a) gəlir vergisi – tutulmur (8000 AZN-dək)

b) sosial sığorta haqqı – 400 AZN əməkhaqqının 200 AZN hissəsinə görə 3%-i, yəni 6 AZN, 200 AZN-dən yuxarı hissə üçün isə 200 AZN-in 10%-i, yəni 20 AZN, ümumilikdə 6+20=26AZN

c) işsizlikdən sığorta haqqı – 400 AZN-in 0.5%-i = 2 AZN

d) icbari tibbi sığorta haqqı – 2% = 8 AZN

400-(0+26+2+8)=400-36=364

Netto məbləğ 364 AZN olacaq.

1.2) əməkhaqqısı 8000 AZN-dən çox olanlar üçün nümunə

8100 AZN əməkhaqqı üzrə

a) gəlir vergisi – 8000 AZN-dən yuxarı məbləğin 14%-i

8100-8000=100 AZN

100 AZN-in 14%-i = 14 AZN

b) sosial sığorta haqqı – 8100 AZN-200 AZN=7900 AZN

200 AZN-ə görə 6 AZN (200 AZN-in 3%-i)

7900 AZN-ə görə 790 AZN (7900 AZN-in 10%-i)

c) işsizlikdən sığorta haqqı – 8100 AZN-in 0.5%-i = 40.5 AZN

d) icbari tibbi sığorta haqqı – 8000 manata görə 2%, yuxarı olan 100 manata görə 0.5%=160+0.5=160.5

8100-(14+790+6+40.5+160.5)=8100-1011=7089 AZN

Netto məbləğ 7089 AZN olacaq.

2) Neft-qaz sahəsində fəaliyyəti olan və dövlət sektoruna aid edilən vergi ödəyicilərində işləyən fiziki şəxslər

2.1) Əməkhaqqısı 400 AZN olanlar üçün nümunə

a) gəlir vergisi – 400 AZN-in 200 AZN-dən artıq hissəsi üzrə 14%

400-200=200

200-ün 14%-i=28AZN

b) sosial sığorta haqqı – 400 AZN-in 3%-i = 12AZN

c) işsizlikdən sığorta haqqı – 400 AZN-in 0.5%-i = 2AZN

d) icbari tibbi sığorta haqqı – 400 AZN-in 2%-i = 8AZN

400 AZN-(28+12+2+8)=400-50=350

Netto məbləğ 350 AZN olacaq.

2.2) əməkhaqqısı 2500 AZN-dən çox olanlar üçün nümunə

8100 AZN əməkhaqqı üzrə

a) gəlir vergisi – 8100 AZN-2500 AZN=5600 AZN

2500 AZN-ə görə həmin məbləğin 14%-i = 350 AZN

5600 AZN-in 25%-i = 1400 AZN

b) sosial sığorta haqqı – 8100 AZN-in 3%-i = 243 AZN

c) işsizlikdən sığorta haqqı – 8100 AZN-in 0.5%-i = 40.5 AZN

d) icbari tibbi sığorta haqqı – 8000 AZN-in 2%-i və 100 AZN-in 0.5%-i = 160.5 AZN

8100-(350+1400+243+40.5+160.5)=8100-2194=5906 manat

Netto məbləğ 5906 AZN olacaq.

Qeyd: Bu normativ sənədlərə heç bir düzəliş olmadıqda hesablama bu qaydada aparılacaqdır.

Müəllif: Praktiki Hüquqşünas | Şəhriyar Həbilov