Blog Full

Hansı biznes sıradan çıxacaq? (3-cü hissə)

2-ci hissəni oxumaq üçün keçidə daxil olun

Unikal böhran iqtisadiyyatın strukturunu yenidən quracaq: bir seqmenti öldürəcək, digərini isə yaradacaq. Yeni dünyada hansı biznes və peşələrə tələbat olacaq və hansı biznes tükənmək təhlükəsi altında qalacaq?

Yeri gəlmişkən, məsafədən iş payının artması ilə əlaqədar ezamiyyətlərin sayının, həmçinin gəlirlərin düşməsi səbəbindən səyahətlərin payının azalması ictimai nəqliyyatda, o cümlədən qatarlarda da yükü əhəmiyyətli dərəcədə azaldacaq. Bu, bütün nəqliyyat sahəsini çətin vəziyyətə salacaq.

Metallurgiya

Avtomobillərə, təyyarələrə, vaqonlara tələbatın azalması metallurgiya sektorunda geriləməyə səbəb olacaq. “Bir sıra iqtisadçılar tərəfindən iqtisadiyyatın real sektorunda özəyi kimi təqdim etdikləri sənayenin bir çox sahələri güclü zərbə altında qalıb”, – Aleksandr Baranov belə deyir. – İqtisadiyyatın bu sektorlarında tələbatın bərpası, yəqin ki, tamamilə V-obrazlı ssenari üzrə və hətta bəlkə də, U-obrazlı ssenari üzrə baş verməyəcək. Mənim fikrimcə, iqtisadiyyatın bu sahələrində bərpaolunma tələbatın azalması ilə müqayisədə daha yavaş olacaq, yəni, enişə 2-3 ay lazım gəlibsə, onun bərpası bir-iki il davam edəcək”.

Neft hasilatı və neft emalı

“Bu sahədə koronavirus və karantin səbəbindən xam neft və neft məhsullarına tələbat kəskin şəkildə azaldı. Nəticədə təxminən 25-30 faizlik tələbat və təklif disbalansı meydana gəldi, – Aleksandr Baranov qeyd edir. – Bu sahədə dünya iqtisadiyyatı İkinci Dünya müharibəsindən bəri bu qədər ciddi disbalansla üzləşməyib”. May – iyun aylarında bu disbalansın 10% -ə qədər azalacağı gözlənilir. Lakin, hətta bu şəraitdə neft bazarı uzun müddət qiyməti diktə edəcək və tədarükçünü seçəcək bir alıcı bazarına çevrildi. Ümumi azalma iqtisadiyyatın real sektorlarında elektrik enerjisinin istehlakının artmasına səbəb olmayacaq.

Əyləncə, restoranlar, turizm

Əyləncə sənayesinin prinsipcə heç də bütün oyunçuları karantindən sonra öz fəaliyyətlərini davam etdirə bilməyəcəklər. “Böhran dövrü ərzində birbaşa bağlanılan və öz məhsullarını və xidmətlərini sata bilməyənlər xüsusilə ağır vəziyyətə düşəcəklər, – PANTEY Consulty rəhbəri Skavronskiy belə hesab edir. – Fitnes-klublar, kinoteatrlar hələ uzun müddət böhrandan əvvəlki vəziyyətə qayıda bilməyəcəklər. Bu həm də ondan irəli gəlir ki, bir çoxları keçən müddət ərzində onlayn – kinoteatrlar, onlayn – məşqlərdən istfadə etməyə başlayıblar. Özlərinə ev kinoteatrları, trenajorlar alıblar”.

İstehlak tələbatı elastikliyi ilə fərqlənir. “Zəruri olan, lakin, hansısa səbəbdən soyuducu satın alınması ertələnibsə belə, soyuducu yenə də alınacaq. Əyləncə və ya restoran biznesində isə ertələnən tələbat adətən realizə olunmur, – fond bazarı üzrə ekspert Mixail Zeltser belə söyləyir. – Bundan əlavə, epidemiya dayandırıldıqdan sonra da davranış modeli, uzun müddət xidmət şirkətlərinin bərpasını məhdudlaşdıran qanuni təxəyyül ilə fərqlənə bilər. Yəqin ki, bir müddət turizm klasterinin durğunluğu müşahidə olunacaq. Mülki aviadaşımaların müşayiət olunan sahəsi də dəstək tələb edəcək”.

Pandemiya başa çatdıqdan sonra adamların əksəriyyətində pul vəsaitlərinin olmamasından da, restoran və turizm sahələrinə ağır zərbə dəyəcək.

Tədbirlərin təşkil olunması

“Güman ki, dünya konfranslar, konqreslər, forumlar, konsertlər və müxtəlif kütləvi əyləncə tədbirləri kimi bir yerə toplanmaqla bağlı kütləvi tədbirləri tərk etmək ərəfəsindədir, – Aleksandr Baranovun təxmini belədir. – Bu cür xidmətləri get-gedə daha çox distansiyalı tədbirlər əvəz edəcək. Dərhal deyə bilərsiniz ki, bu cür dəyişikliklər otel biznesinə, aviadaşıyıcılara və ictimai tədbirlərin təşkilatçılarına yaxın vaxtlara qədər mövcud olduğu formada zərbə vuracaq”.

4-cü hissəyə nəzər yetirmək üçün keçidə daxil olun

TELEGRAM KANALIMIZA ÜZV OLUN

Ən son mühasibat xəbərlərini qaçırmaq istəmirsinizsə, bu linkə daxil olaraq XƏBƏRLƏRƏ ABUNƏ OLUN.

Mühasibat, Audit və Kadr Xidmətləri üçün linkə daxil olun.

Mühasibat sahəsində ən son iş elanları və xəbərlərini izləmək üçün linkə daxil olaraq qrupumuza üzv olun

Nə istədiyinizi bilmirsinizsə, peşə seçimi necə olmalıdır? (III hissə)

II hissəyə nəzər yetirmək üçün keçidə daxil olun

Bu gün insan həyatında ən vacib olan peşə seçimi haqqında danışaq. Bu seçimə, xüsusən də uşaqlarınıza aid olduqda, çox məsuliyyətlə yanaşmalısınız. Burada giriş məlumatları çoxdur.

Dəb və pul arxasınca düşməyin

Həm o, həm də digəri – çox dəyişkəndir. Əgər düşünürsünüzsə ki, məsələn, hüquqşünaslar çoxlu pul qazanır, ona görə hüquqşünaslıq oxumağa getmək lazımdır, bu belə deyil. “Yaxşı” hüquqşünaslar çox qazanırlar. “Yaxşı” iqtisadçılar çox qazanırlar və s. Öz işlərinin biliciləri yaxşı da qazanc əldə edirlər. Yəni, bu peşə ilə bağlı bir məsələ deyil.

Yaxşı tələbat duyulan peşəni seçin

Bəli, dəb və ya pul dalınca getmək lazım deyil, amma, mən tamamilə ehtirasa qapılmağı və bazarda tələb olunmayan (və olmayacaq) qeyri-mümkün bir peşə seçməyi sizə tövsiyə etmirəm. Bu vəziyyətdə, ehtirasınızı bir hobbiyə çevirmək daha yaxşıdır və sizi qidalandıra biləcək və digər istedad və bacarıqlarınızdan istifadə edəcək bir peşəni seçin.

Uşaqlarınızı özünüz əldə edə bilmədiyiniz sahələrə yönləndirməyə çalışmayın

Əgər söhbət sizin uşağınızdan ötrü peşənin müəyyənləşdirilməsindən gedirsə, yadda saxlayın – sizin özünü doğrultmayan arzu və planlarınız – bunlar sizin problemlərinizdir. Uşaqlarlarımız bizim və sizin arzularınıza ola bilsin ki, yer olmayan tamamilə başqa, yeni bir dünyada böyüyürlər. Ona görə, onlara öz istəklərimizi sırımalı deyil, uşaqlarımıza öz yollarını seçməkdə yardım etməliyik. Bu çox vacibdir.

Başqa bir şəhərə köçməyin məqsədəuyğunluğunu yaxşıca dəyərləndirin

Təkrar edirəm, insanlar çox vaxt həyatda gələcək uğurda təhsil müəssisəsinin adının əhəmiyyətini çox şişirdirlər. Bəli, daha prestijli universitetlər daha güclü elmi bazaya və praktikaya malik ola bilərlər. Ancaq, təkrar edirəm, bu ali təhsil müəssisələrinin böyük əksəriyyəti bazarda tələb olunmayan fənləri öyrədirlər. Bunun üzərinə nəqliyyat xərclərini, təyyarə biletlərini, orada mənzillərin yüksək qiymətini gəlin və özünüzə belə bir sual verin – bütün bunlara dəyərmi? Əgər siz (və yaxud övladınız) hələ nə ilə məşğul olmağı dəqiqləşdirməmisinizsə – onda başqa yerə köç etməyin məqsədəuyğunluğu barədə bir neçə dəfə düşünün.

IV hissəyə nəzər yetirmək üçün keçidə daxil olun

TELEGRAM KANALIMIZA ÜZV OLUN

Ən son mühasibat xəbərlərini qaçırmaq istəmirsinizsə, bu linkə daxil olaraq XƏBƏRLƏRƏ ABUNƏ OLUN.

Mühasibat, Audit və Kadr Xidmətləri üçün linkə daxil olun.

Mühasibat sahəsində ən son iş elanları və xəbərlərini izləmək üçün linkə daxil olaraq qrupumuza üzv olun