Blog Full

Hüquqi şəxs olan MMC 75 faizlik güzəştlə vergi ödəyicisidir. Bu MMC icarəyə verdiyi avadanlığa görə ödəmə mənbəyində 14 faiz vergi ödəməlidir, yoxsa 75 faizlik güzəşt ona da şamil olunur?

İqtisadiyyat Nazirliyi yanında Dövlət Vergi Xidmətindən bildirilib ki, hüquqi şəxslər üçün icarədən gəlir sahibkarlıq gəliri hesab edilir. Obyekti icarəyə verən hüquqi şəxs icarə haqqından əldə etdiyi gəlirlərdən həmin gəlirlərin əldə olunması ilə bağlı çəkdiyi xərcləri çıxdıqdan sonra 20 faiz dərəcə ilə mənfəət vergisi hesablamalı, hesabat ilindən sonrakı ilin mart ayının 31-dən gec olmayaraq vergi orqanına “Mənfəət vergisinin bəyannaməsi”ni təqdim etməli, hesablanmış mənfəət vergisini həmin müddətədək dövlət büdcəsinə ödəməlidir.

Əlavə olaraq nəzərə çatdırılıb ki, Vergi Məcəlləsinin 106.1.20-ci maddəsinə əsasən, müvafiq il üzrə orta aylıq muzdlu işçi sayı 3 nəfərdən az olmayan və məcburi dövlət sosial sığorta haqları üzrə borcu olmayan mikro sahibkarlıq subyekti olan hüquqi şəxslərin sahibkarlıq fəaliyyətindən əldə etdikləri mənfəətin 75 faizi vergidən azad edilir.

Müvafiq il üzrə orta aylıq muzdlu işçi sayı təqvim ili ərzində muzdlu işçilərin sayının cəmlənərək 12-yə bölünməsi yolu ilə müəyyən edilir.

Sorğuya əsasən, icarədən gəlir sahibkarlıq fəaliyyəti olduğundan, güzəşt hüququ olduğu halda Vergi Məcəlləsinin 106.1.20-ci maddəsində qeyd olunan güzəşt tətbiq edilir.

Əsas: Vergi Məcəlləsinin 104, 106 və 149-cu maddələri

Mənbə: vergiler.az

Əmək məzuniyyəti necə rəsmiləşdirilir?

Qüvvədə olan  əmək qanunvericiliyinə əsasən bütün növ məzuniyyətlərin verilməsi işçinin məzuniyyət ərizəsi əsasında işəgötürənin əmri ilə rəsmiləşdirilir. Məzuniyyət əmri ilə işçi məzuniyyətin başlamasına azı 5 gün qalmış tanış edilməlidir. Məzuniyyət dövrü üçün işçiyə məzuniyyət vaхtı üçün orta əmək haqqı hesablanır və məzuniyyətin başlamasına ən geci 3 gün qalmış ödənilir.

Məzuniyyət əmri rəhbər, səlahiyyət verilmiş digər şəxs tərəfindən imzalanır. Bundan sonra işçi məzuniyyət əmri ilə tanış olmalı və onu imzalamalıdır.

Əmr müəssisə tərəfindən sərbəst formada hazırlansa da, özündə aşağıdakı məlumatları əks etdirməlidir:

• müəssisənin adı;
• məzuniyyət əmrinin nömrəsi, hazırlanma tarixi;
• işçinin adı, atasının adı və soyadı;
• işçinin vəzifəsi;
• məzuniyyətin müddəti, uyğun iş ili, başlanğıc və bitmə tarixi;
• məzuniyyət bitdikdən sonra işçinin işə başlamalı olduğu tarix;
• işəgötürənin (səlahiyyətli şəxsin) imzası;
• işçinin əmrlə tanış olması haqqında imzası.

İmzalarla təsdiqlənmiş əmək məzuniyyət əmri mühasibatlığa göndərilir və işçiyə məzuniyyət haqqı hesablanır və ödənilir.

Əmək məzuniyyət əmri üçün formanı yüklə

Əmək məzuniyyət ərizəsi üçün standart forma varmı?

Əmək məzuniyyəti ərizəsi üçün standart forma yoxdur. Əksər şirkətlər məzuniyyət ərizəsi də daxil olmaqla, müxtəlif ərizə forması hazırlayır. Ən asan yol onu çap etmək, uyğun məlumatları daxil etmək və kadrlar şöbəsinə təqdim etmək kifayətdir. Ərizənin qanunla təsbit edilmiş doldurulma qaydası yoxdur. Onu əl ilə yaxud kompüterdə sərbəst formada hazırlamaq olar, bu zaman qanunvericiliyin tələblərinə, rəsmi iş üslubuna və ümumi qəbul edilmiş dil qaydalarına əməl etmək lazımdır.

Məzuniyyəti ərizəsində nələr qeyd olunur?

1. Başlıq: əmək məzuniyyəti ərizəsinin ünvanlandığı şəxs (müəssisə rəhbərinin tam adı və vəzifəsi), ərizəni yazan şəxs  (işçinin tam adı və vəzifəsi);
2. Ərizənin mahiyyəti: məzuniyyətin növü (illik, analıq məzuniyyəti və s.), müddəti, başlanma tarixi;
3. İşçinin tam adı və imzası;
4. Ərizənin tarixi.

Müəssisə və təşkilatlarda müəyyən edilmiş qaydalardan asılı olaraq məzuniyyət üçün ərizə kadrlar şöbəsinə şəxsən və ya  elektron informasiya sistemi vasitəsilə təqdim edilə bilər.

Məzuniyyət üçün ərizə formasını yüklə

Məzuniyyət üçün ərizəni nə vaxt yazmaq lazımdır?

İşçilərin planları və şəxsi vəziyyəti tez-tez dəyişə bilər, ona görə də təsdiq edilmiş məzuniyyət cədvəli yekun hesab edilə bilməz. Lazım gələrsə, işəgötürənin etiraz etmədiyi təqdirdə, əmək məzuniyyətinə başqa tarixlərdə də, məzuniyyət ərizəsi yazmaqla getmək olar.

İşçinin istifadə edilməmiş məzuniyyət günləri topladığı təqdirdə də ərizə də lazım olacaq – məsələn, bir müddət məzuniyyət götürülməyib. Məzuniyyət ərizəsi öz hesabına (ödənişsiz) məzuniyyətə, analıq məzuniyyətinə, uşağa qulluq üçün məzuniyyətə, təhsil məzuniyyətinə getməzdən əvvəl də lazımdır.

Əmək məzuniyyəti ərizəsinə hansı sənədlər əlavə edilir?

İllik ödənişli əmək məzuniyyəti üçün əlavə sənədlər tələb olunmur. Ancaq işçinin əlavə ödənişli günlər hüququ varsa, təsdiq edici sənədlər tələb oluna  bilər. Məsələn, Əmək Məcəlləsinin 120-ci maddəsinin tələblərinə uyğun  Azərbaycan xalqı qarşısında xüsusi xidmətləri olan işçilər müvafiq təsdiq edici sənəd təqdim etməlidir.

Azərbaycanda əməkhaqqı hesablanarkən gəlir vergisi üzrə güzəştlər müəyyən kateqoriyalara aid olan şəxslərə verilir. Bu güzəştlərin məqsədi sosial ədaləti təmin etmək və həssas qrupları dəstəkləməkdir. “Business Service Centre”in maliyyə işləri üzrə mütəxəssisi Pərvin Əhmədov həmin güzəştləri nümunələr əsasında izah edir.

Qanunvericiliyin tələbinə görə, əməkhaqqından vergi hesablanarkən aşağıdakı şəxslərə güzəştlər tətbiq edilir:

1. Əlilliyi olan və sağlamlıq imkanları məhdud şəxslər:

Misal 1

I qrup əlilliyi olan bir şəxsin aylıq əməkhaqqı 800 manatdırsa, onun 200 manatı vergidən azad olunur.

2. Müharibə veteranları:

Müharibə veteranı statusu olan bir işçinin aylıq maaşı 1000 manatdır. Onun 400 manata qədər olan hissəsi vergidən azad edilir.

3. Şəhid ailələrinin üzvləri:

Şəhid ailəsinin üzvü olan bir işçinin maaşı 1200 manat olarsa, 800 manata qədər olan hissəsi vergidən azad olunur.

4. Çoxuşaqlı ailələr:

Üç uşağı olan bir valideynin maaşı 1500 manatdırsa, onun maaşının 50 manatı vergidən azad edilir.

5. Vergi Məcəlləsinin 102.1.6-cı maddəsinə əsasən, fiziki şəxsin əsas iş yerində hər hansı muzdlu işlə əlaqədar əldə edilən aylıq gəliri 2500 manatadək olduqda, 200 manatlıq hissəsi gəlir vergisindən azaddır.

Bu güzəştlər şəxslərin sosial vəziyyətini, xidmətlərini və ya xüsusi ehtiyaclarını nəzərə alaraq tətbiq edilir. Güzəştlərin dəqiq məbləğləri və şərtləri qanunvericiliklə tənzimlənir.

Əməkhaqqından tutulmalar isə Vergi Məcəlləsinin müddəalarına əsasən aşağıdakı qaydada aparılır:

Neft-qaz sahəsində fəaliyyəti olmayan və qeyri-dövlət sektoruna aid edilən vergi ödəyicilərində (2019-cu il yanvarın 1-dən 7 il müddətində)

Misal 1

Hesablanan aylıq əməkhaqqı: 9.000 manat;
Vergiyə cəlb olunan məbləğ: 9.000 manat;
Gəlir vergisi: 140 manat – (9000 – 8000) x 14%);
DSMF ayırmaları: 886 manat – ((9000 – 200) x 10%) + (200 x 3%);
İşsizlikdən sığorta haqqı: 45 manat – (9000 x 0.5%);
İcbari tibbi sığorta haqqı: 165 manat – ((9000 – 8000) x 0.5%) + (8000 x 2%);
NETT əməkhaqqı: 7.764 manat – (9000 – 140 – 886 – 45 – 165).

Neft-qaz sahəsində fəaliyyəti olan və dövlət sektoruna aid edilən vergi ödəyicilərində

Misal 2

Hesablanan aylıq əməkhaqqı: 600 manat;
Vergiyə cəlb olunan məbləğ: 600 manat;
Gəlir vergisi: 56 manat – ((600 – 200) x14%);
DSMF ayırmaları: 18 manat – (600 x 3%);
İşsizlikdən sığorta haqqı: 3 manat – (600 x 0.5%);
İcbari tibbi sığorta haqqı: 12 manat – (600 x 2%);
NETT əməkhaqqı: 511 manat – (600 – 56 – 18 – 3 – 12);

Misal 3

Hesablanan aylıq əməkhaqqı: 3.000 manat;
Vergiyə cəlb olunan məbləğ: 3.000 manat;
Gəlir vergisi: 475 manat – (2500 x 14% + (3000 – 2500) x 25%)
DSMF ayırmaları: 90 manat – (3000 x 3%)
İşsizlikdən sığorta haqqı: 15 manat – (3000 x 0.5%)
İcbari tibbi sığorta haqqı: 60 manat – (3000 x 2%)
NETT əməkhaqqı: 2.360 manat – (3000 – 475 – 90 – 15 – 60)

Bu tutulmalardan əlavə güzəşt hüququ olan şəxslərin əməkhaqqı məbləğləri qeyd olunan miqdarda azaldılır. Nəticədə onların vergi yükü də azalmış olur.

Mənbə: vergiler.az